Gấu quần tuột chỉ khi đang ở ngoài thì gấp phần gấu về đúng nếp cũ, rồi giữ lại bằng băng dính hai mặt hoặc băng dính giấy dán ở mặt trong; không có băng dính thì cài hai ba kim băng nhỏ dọc theo nếp gấp, đầu kim quay ngang. Cách này giữ được gấu gọn tới cuối ngày mà không để lại dấu trên vải.
Gấu quần và lai váy là chỗ bung chỉ thường gặp nhất vì đường may ở đó hay là chỉ móc xích hoặc mũi vắt thưa, gót giày quệt vào một lần là tuột một đoạn. Việc nguy hiểm không phải là gấu rủ xuống, mà là bạn dẫm lên nó và vấp. Phần dưới đây đi từ cách kiểm chỗ bung, tới từng cách giữ tạm, rồi cách để lần sau gấu không tuột.
Phát hiện gấu bung: xử lý ngay, đừng để tới lúc vấp
Anh Phong làm kỹ sư ở Hải Phòng, bước xuống cầu thang công trường thì gót giày móc vào gấu quần, kéo tuột cả một nửa vòng gấu. Ống quần phía sau giờ dài hơn phía trước gần một gang tay, quét theo mỗi bước. Với gấu quần, hai việc phải làm ngay lập tức là kéo phần chỉ tuột lên khỏi mặt đất và không để phần gấu dài vướng vào gót giày nữa.
Trước hết, dừng lại ở chỗ an toàn. Đừng xử lý khi đang đứng giữa cầu thang hay lòng đường. Gấu rủ dài dễ làm vấp ngã, nhất là với giày có gót.
Kế đến, xem sợi chỉ. Nếu có một đầu chỉ dài lòng thòng, đừng giật. Gấu quần may sẵn thường dùng chỉ móc xích: giật đúng đầu là tuột hết cả vòng. Thắt sợi chỉ lại thành nút sát vải, hoặc nếu chỉ quá ngắn thì nhét gọn vào trong nếp gấp.
Rồi tạm xắn ống quần lên một nếp nếu đang phải đi tiếp vài trăm mét. Xắn hai ống cho đều thì trông giống chủ ý, cũng là cách nhanh nhất trước khi tìm được chỗ ngồi để giữ gấu cho gọn.
So sánh các cách giữ gấu tạm thời
Mỗi cách có chỗ mạnh riêng tùy chất vải và việc bạn sẽ làm trong phần còn lại của ngày. Đừng chọn theo thứ có trong tay đầu tiên mà hãy xem cột cuối:
| Cách giữ | Hợp với vải | Điểm cần nhớ |
|---|---|---|
| Băng dính hai mặt | Quần tây, kaki, váy công sở | Dán sát mép nếp gấp; bóc nhẹ khi giặt |
| Băng dính giấy (băng keo giấy) | Vải dày, vải bò | Dễ bong khi ướt; dán dài, chồng mép |
| Kim băng nhỏ | Hầu hết các loại vải | Cài ở mặt trong, xuyên qua phần vải gấp, không xuyên ra mặt ngoài |
| Ghim bấm | Vải dày, cứng | Hai càng ghim quay vào trong; không dùng cho vải mỏng, vải dệt kim |
| Xắn gấu hai ống | Quần bò, kaki, quần thường | Gọn nhất khi phải đi bộ nhiều |
| Khâu vắt tay | Mọi loại vải | Chắc nhất, cần kim chỉ và mười lăm phút |
Với quần tây có vải trơn, băng dính hai mặt là lựa chọn kín đáo nhất vì không có gì nhô ra. Với chân váy vải mềm, kim băng nhỏ cài theo chiều ngang lại giữ dáng tốt hơn vì băng dính làm vải cứng lại thành vệt.
Dán gấu bằng băng dính sao cho không lộ, không bong
Băng dính là cách được dùng nhiều nhất, nhưng dán sai thì sau vài lần ngồi xuống đứng lên sẽ bong ra, nhất là ở phía sau gót. Cách làm:
- Lộn ống quần ra để thấy mặt trong. Tìm nếp gấp cũ, thường có vệt hằn rõ do là ủi lâu ngày, rồi gấp lại theo đúng nếp đó.
- Lau khô mặt vải nếu ống quần ẩm hoặc dính bụi đường; băng dính không bám được lên vải ướt.
- Cắt băng dính thành từng đoạn dài cỡ ba đốt ngón tay. Một đoạn dài cả vòng gấu sẽ bị nhăn khi ống quần cong theo bắp chân.
- Dán đoạn đầu tiên ngay sát chỗ đường may còn nguyên, chồng lên phần đó một chút, để chỗ bung không lan tiếp.
- Dán các đoạn tiếp theo cách nhau một khe nhỏ, ấn mạnh mỗi đoạn trong vài giây bằng lòng bàn tay.
- Lộn lại, đi thử vài bước, ngồi xuống đứng lên. Chỗ nào gấu hé xuống thì dán thêm một đoạn.
Băng dính giấy dán vải dày rất ổn, nhưng gặp mưa hay bước qua vũng nước thì bong ngay. Nếu chiều nay trời mưa, kim băng tin cậy hơn.
Dùng kim băng và ghim bấm đúng cách
Cài từ mặt trong, không xuyên ra ngoài. Kim chỉ đi qua phần vải gấp vào trong của gấu quần và lớp vải ống quần ngay sát mép, nhưng đầu kim không lộ ra mặt ngoài. Muốn vậy, khi cài nên đặt ngón tay trỏ ở mặt ngoài để cảm nhận đầu kim, thấy nhói là đâm quá sâu.
Cài ngang, không cài dọc. Kim nằm ngang theo vòng gấu thì ống quần rủ tự nhiên. Kim nằm dọc theo chiều ống quần sẽ tạo một vệt cứng lộ rõ và cấn vào cổ chân khi bước.
Ba kim cho một vòng gấu. Một kim ở chính giữa phía sau gót, hai kim ở hai bên sườn ống. Phía trước gần mũi giày thường không cần, vì gấu trước ít bị kéo xuống.
Ghim bấm chỉ dùng cho vải dày. Với quần bò, quần kaki, một ghim bấm ở mỗi bên sườn ống quần giữ rất chắc. Với vải mỏng, ghim bấm làm kéo sợi, để lại vệt rút chỉ khó gỡ hơn chỗ bung ban đầu.
Lai váy bung: khác quần ở chỗ nào
Chị My, giáo viên tiểu học ở Huế, đứng lớp được mười phút thì nhận ra lai chân váy xoè bên trái đã tuột chỉ, rủ xuống thấp hơn bên phải một đốt ngón tay. Váy xoè hay váy dài khác quần ở chỗ ai cũng nhìn thấy đường lai, và vải váy thường mỏng hơn quần tây.
Váy vải mỏng, mềm: dùng kim băng nhỏ. Băng dính làm phần vải mỏng cứng lại thành vệt thẳng, nhìn từ xa thấy như một đường gãy trên lai váy. Kim băng nhỏ cài cách nhau một gang tay giữ được dáng xoè tự nhiên hơn.
Váy công sở dáng ôm: dùng băng dính hai mặt. Vải dày, đường lai thẳng, băng dính giữ phẳng và không lộ gì cả.
Váy có lớp lót: kiểm tra xem bung lớp nào. Nếu chỉ lớp lót bung và thò ra dưới lớp ngoài, bạn có thể gập lớp lót lên và cài tạm vào đường may lót bằng một kim, không cần đụng tới lớp ngoài.
Váy dài chấm gót bị bung lai thì việc đầu tiên vẫn là không để giẫm lên, đặc biệt khi lên xuống cầu thang. Có thể túm phần váy bung lại thành một nút nhỏ ở mặt trong như cách tạm thời trong lúc đi.
Khâu vắt tay mười lăm phút nếu có kim chỉ
Mũi vắt là mũi khâu chuẩn cho gấu quần và lai váy, nhìn từ mặt ngoài chỉ thấy những chấm chỉ nhỏ. Nếu giờ nghỉ trưa có thời gian:
- Chọn chỉ cùng màu vải. Nếu không có, chọn màu tối hơn chứ đừng sáng hơn.
- Gấp lại gấu theo nếp cũ, giữ tạm bằng hai ba kim băng.
- Thắt nút cuối chỉ, giấu nút vào trong nếp gấp.
- Lấy kim xúc qua một hai sợi vải của ống quần (chỉ một chút, để mặt ngoài không lộ), rồi đâm chéo lên qua mép nếp gấp, cách mũi trước khoảng nửa đốt ngón tay.
- Lặp lại quanh đoạn bung, đi chồng lên đường may cũ còn nguyên ở hai đầu.
- Thắt nút ở mặt trong và rút kim băng ra.
Lỗi hay gặp là xúc kim quá nhiều sợi vải, mặt ngoài sẽ thấy rõ từng mũi chỉ lấm tấm. Cũng đừng kéo chỉ quá căng, đường gấu sẽ bị rúm lại thành sóng.
Không có kéo để cắt chỉ thì dùng bấm móng tay. Khâu xong, là hoặc vuốt mạnh đường gấu bằng lòng bàn tay vài lần cho nếp gấp phẳng lại; chỗ mới khâu thường hơi phồng so với phần gấu cũ, vuốt kỹ sẽ đều hơn. Nếu chỉ khâu khác màu vì không có chỉ đúng màu, đừng lo, mũi vắt nằm gần như hoàn toàn ở mặt trong.
Khi nào cách giữ tạm không ổn
Khi gấu bị rách vải chứ không phải tuột chỉ. Gót giày hoặc bàn đạp xe kéo rách thành mảng thì băng dính, kim băng chỉ giữ được mép lành, chỗ rách vẫn lộ. Lúc này xắn gấu cả hai ống lên một nếp cao hơn chỗ rách là cách che gọn nhất.
Khi bạn phải đi xe máy chặng dài. Gấu quần chạm gió và cọ vào chỗ để chân liên tục, băng dính bong rất nhanh. Xắn ống hoặc cài kim băng chặt hơn.
Khi đường may bung lan lên tới khu vực đường sườn ống quần. Đó không còn là chuyện gấu nữa; xem lại cách giữ đường may bung ở sườn và đũng.
Cái không cần làm: không dùng keo dán đa năng, keo nến để dán gấu. Keo làm vải cứng hẳn thành một đường, thấm sang mặt ngoài thành vệt bóng và gần như không gỡ được khi về nhà, rốt cuộc phải cắt bỏ cả đoạn gấu.
Lần sau phòng gấu tuột chỉ thế nào
Gấu quần tuột thường có báo trước: chỉ lòi ra một đoạn, gấu hơi rủ ở phía sau gót. Một vài việc nhỏ giúp bạn ít gặp cảnh này giữa ngày:
- Quần mới mua, xem gấu có phải đường chỉ móc xích một sợi không. Loại này khâu vắt thêm vài chỗ ở sườn ống và sau gót cho chắc.
- Chọn độ dài quần vừa chạm mu bàn chân. Quần quá dài bị gót giày dẫm lên thường xuyên, đường gấu sau gót là chỗ bung đầu tiên.
- Mỗi lần treo quần lên móc, vuốt qua gấu; thấy chỉ lòi ra thì thắt nút ngay, đừng cắt sát.
- Để trong ví một mẩu băng dính hai mặt dài hai gang tay, quấn quanh một tấm thẻ nhựa cũ cho dẹt.
- Giữ một hai kim băng nhỏ cài vào mặt trong quai túi xách hoặc ba lô.
Tự kiểm sau khi giữ tạm: đứng thẳng nhìn vào gương hoặc chụp ảnh hai ống quần từ phía sau. Hai gấu cao bằng nhau, không thấy kim hay vệt băng dính là đạt.
Câu hỏi thường gặp
Băng dính hai mặt có để lại keo trên quần không?
Băng dính dán trong vài giờ thường bóc ra sạch nếu bóc chậm theo chiều nghiêng. Nếu còn vết keo, giặt bình thường là hết với phần lớn vải; vải lụa, vải mỏng màu tối thì nên thử ở chỗ khuất trước.
Gấu quần tuột chỉ có nên kéo hết sợi chỉ ra không?
Không nên khi đang ở ngoài. Kéo hết chỉ thì cả vòng gấu rủ xuống, khó giữ tạm hơn nhiều. Thắt nút sợi chỉ thừa sát vải để chỗ tuột dừng lại, phần còn lại để về nhà khâu.
Có thể dùng kẹp tóc để giữ gấu quần không?
Kẹp tóc dạng kẹp càng cua nhỏ giữ được gấu quần vải dày trong vài giờ, nhưng dễ tuột khi đi lại và có thể lộ ra ngoài. Kim băng chắc và kín đáo hơn, nên dùng kẹp tóc khi không còn gì khác.
Lai váy bung khi đang đứng lớp thì xử lý thế nào cho nhanh?
Nếu chưa thể rời lớp, đứng sau bàn để không vướng chân và tránh đi lại nhiều. Đến giờ nghỉ, vào phòng giáo viên dùng kim băng nhỏ cài ngang từ mặt trong, mỗi kim cách nhau một gang tay.
Gấu quần bò tuột chỉ có cần giữ tạm không?
Quần bò vải dày nên gấu tuột vẫn khá đứng, thường chỉ cần xắn hai ống lên một nếp cho đều là gọn. Chỉ cần chú ý không để đoạn chỉ thừa lòng thòng cuốn vào xích hay bàn đạp xe.
Khi nào nên đưa ra tiệm sửa thay vì tự khâu?
Khi gấu bị rách vải, khi quần may gấu bằng máy vắt sổ đặc biệt cần làm lại nguyên đường, hoặc khi bạn muốn đổi luôn độ dài quần. Tuột chỉ đơn thuần thì tự khâu vắt ở nhà là đủ.